امروزه ساختمان های دارای بیش از ۷ سقف، نیاز به تاییدیه آتش نشانی دارند. به تعبیر دیگر ساختمان هایی با کاربری مسکونی که دارای بیش از ۶ طبقه و یا بیش از ۲۰ واحد باشد، بایستی به سیستم های اعلام و اطفای حریق مجهز گردند. ساختمان هایی که نیاز به تاییدیه های سازمان آتش نشانی جهت دریافت پایان کار دارند، موظفند نقشه معماری ساختمان خود را برای سازمان آتش نشانی ارسال نمایند تا کارشناسان سازمان، این نقشه‌ها را از لحاظ ایمنی در معماری و هزینه تاییدیه آتش نشانی بررسی نمایند.

لازم بذکر است ساختار داخلی از قبیل دیوارها، جان پناه ها و غیره بعداً قابل‌ تغییر نیست یا مشمول وقت و هزینه بسیار زیادی میگردند، توصیه می گردد قبل از اقدام به ساخت ضوابط دریافت شود. کارشناسان آتش نشانی علاوه بر اینکه نقشه‌ها را بر مبنای ضوابط و ایمنی در معماری بررسی می‌نمایند، دستورالعملی بر اساس نقشه معماری موجود صادر می‌کنند که مختص به همان ساختمان است.

ضوابط آتش نشانی ساختمان جهت دریافت پایان کار
دریافت تاییدیه از سازمان آتشنشانی شهر محل ساخت جهت دریافت پایانکار از اهمیت ویژه ایی برخوردار است. مالکین محترم موظفند جهت کسب پایانکار و دریافت سند مالکیت از شهرداری های محل ساخت پروژه خود اقدام نمایند. تائیدیه آتش نشانی پایانکار از سوی مشاور مورد تایید سازمان آتش نشانی صادر و ارائه خواهد شد.

ضوابط آتش نشانی ساختمان ها

ضوابط آتش نشانی ساختمان و موارد ایمنی
اکثرا موارد ایمنی ساختمان ها را به دو قسمت سیستم‌های عامل که شامل سیستم های اعلام و اطفا حریق می باشند. و سیستم‌های غیر عامل همچون ضوابط معماری، سازه و درب‌های مقاوم در برابر حریق تقسیم بندی می‌شوند. لازم بذکر است ضوابط ایمنی شهرسازی سیستم‌های غیر عامل را نسبت به سیستم‌های عامل ترجیح می‌دهد.

ضوابط آتش نشانی ساختمان های مسکونی
نکات طلایی در خصوص ایمنی ساختمان های مسکونی در ادامه آمده است.

ساختمان‌ها تا سه طبقه روي پيلوت و يک واحد در هر طبقه تا مساحت حداکثر ۱۴۰ متر مربع نيازی به لوله کشي آب آتش نشاني ندارد. ساختمان های دارای طبقات بیشتر و مساحت بالاتر مطابق جدول زیر نیاز به لوله کشی دارند.

ردیف تعداد طبقات مساحت هر طبقه (متر مربع) قطر لوله سیستم اطفا (اینچ) سایر ملحقات
۱ تا سه طبقه کمتر از ۱۴۰ نیاز ندارد –
۲ ۳ الی ۵ طبقه از ۱۴۰ تا ۲۳۰ ۱.۵ نصب جعبه F
۳ ۳ الی ۵ طبقه بيش از ۲۳۰ قطر ۱ الي ۲ اينچ نصب جعبه F
۴ بیش از ۵ طبقه قطر لوله اصلي آب آتش نشاني به وسیله متخصص آتش نشاني مشخص مي‌شود نصب جعبه F

ضوابط آتش نشانی ساختمان های مراکز درمانی و بیمارستان ها
بیمارستان ها و مراکز درمانی به دلیل اهمیت بالای فضا و اهمیت حفظ عملکرد این مکان ها و خطرات ناشی از وقفه در خدمات آنها بایستی نکات مهمی را رعایت نمایند. الزامات مورد نیاز در این اماکن شامل موارد زیر می باشد.

اجرای سیستم اعلام حریق مناسب با کارایی و پایداری مناسب
نصب خاموش کننده های دستی پودری و گازی
نصب قرقره شلنگ های آتش نشانی با متراژ مناسب و متصل به آب شهر
نصب کلید حافظت جان در ورودی تابلو های اصلی برق هر واحد
اجرای سیستم اطفای حریق اسپرینکلر در مناطق عمومی
اجرای سیستم اطفای حریق اتوماتیک گازی در مناطق حساس

ضوابط آتش نشانی ساختمان، فاصله از جایگاه های سوخت
نکات طلایی در مورد فاصله از جایگاه های سوخت برای ساختمان های مختلف در ادامه ذکر شده است.

حداقل فاصله ساختمان ها از جایگاه سوخت، پمپ بنزین، CNG و گازوئیل ۷ متر است.
ساختمان‌هایی با کاربری سکونتی مانند مساجد، سینما، بیمارستان، سالن همایش و… نباید در مجاورت جایگاه های سوخت احداث شوند.
توصیه می گردد نزدیک‌ترین ساختمان‌ها به جایگاه‌های سوخت، حداکثر دو طبقه باشند. در صورتی که ساختمان بیشتر از دو طبقه است، باید به ازاء هر طبقه اضافه، ساختمان ۳ متر عقب نشینی داشته و یا ساختمان دیوار سمت جایگاه باید ۷ کیلوگرم بر سانتی متر بوده و بسیار مستحکم باشد.
ضوابط آتش نشانی ساختمان ها

مراحل دریافت تاییدیه آتش نشانی
بررسی نقشه های معماری و سازه پروژه بر اساس ضوابط سازمان آتش نشانی و خدمات ایمنی
طراحی سامانه اطفا حریق پروژه مطابق ضوابط ملاک عمل سازمان آتش نشانی و خدمات ایمنی
طراحی سامانه اعلام حریق پروژه مطابق ضوابط ملاک عمل سازمان آتش نشانی و خدمات ایمنی
بررسی نقشه های معماری و سازه پروژه بر اساس ضوابط سازمان آتش نشانی و خدمات ایمنی
کنترل عدم وجود مغایرت در نقشه ها با مبحث سوم مقررات ملی ساختمان
کنترل عدم وجود مغایرت در نقشه ها با ضوابط ملاک عمل ایمنی معماری و دستور العمل ایمنی سازمان اتش نشانی
در صورت وجود هرگونه مغایرت ضروریست پیشنهادات فنی جهت تهیه طرح اصلاحی تهیه شود.
تبیین ضوابط مربوط به کاربری های خاص همانند فضاهای تجمعی، استخرها و غیره
ارائه راهکار در خصوص نحوه اجرای صحیح بازشو ها، جان پناه ها، نرده ها و سایر موارد مربوطه
ارائه راهکارهای در خصوص انتخاب متریال و اجرای دیوارها و درب مقاوم در برابر حریق
ارائه راهکار در خصوص نحوه حوزه بندی نواحی مختلف حریق
ارائه راهکار در خصوص گود نورها و فضاهای تاسیساتی
تعیین لیست کوتاه تامین کنندگان تجهیزات مورد نیاز سیستم های اعلام و اطفا حریق
ضوابط آتش نشانی ساختمان ها

طراحی سامانه اطفا حریق پروژه مطابق ضوابط ملاک عمل سازمان آتش نشانی و خدمات ایمنی
سازمان آتش نشانی در وبسایت خود، در بخش خدمات پیشگیری یک دستورالعمل با عنوان ضوابط ملاك عمل سامانه های اطفای حریق تهیه نموده که جهت اطلاع موارد زیر میتوان از آن جهت طراحی سامانه اطفا استفاده کرد.

طراحی و جانمایی سامانه لوله قائم ساختمان (جعبه های آتش نشانی)
طراحی سیستم اطفای حریق آبی اتوماتیک (اسپرینکلر)
انجام محاسبات مربوط به دبی و فشار مورد نیاز سامانه اطفای حریق
طراحی فلو دیاگرام پمپخانه سیستم اطفا حریق
طراحی رایزر دیاگرام سامانه اطفا حریق
طراحی مخازن ذخیره آب آتش نشانی
طراحی سیستم های تکمیلی مانند سیستم هایدرانت شهری(در صورت نیاز)
طراحی و جانمایی خاموش کننده های دستی
اخذ تاییدیه نقشه های سامانه اطفای حریق از سازمان آتش نشانی تهران با رعایت مفاد تبصره۱۰
طراحی سامانه اعلام حریق پروژه مطابق ضوابط ملاک عمل سازمان آتش نشانی و خدمات ایمنی
مانند موارد مربوط به طراحی سیستم های اطفا، در بخش خدمات پیشگیری دستورالعمل با عنوان ضوابط ملاک عمل سیستمهای کشف و اعلام حریق جهت طراحی سامانه های اعلام حریق تهیه و تدوین شده است. موارد زیر در این بخش قابل استخراج است.

طراحی سامانه کشف و اعلام حریق اتوماتیک جهت تمامی فضاهای مورد نیاز
طراحی رایزر دیاگرام سامانه اعلام حریق
طراحی سناریوی اعلام حریق ساختمان و تهیه جداول Cause & Effect
طراحی همبندی های لازم بین سیستم اعلام حریق ساختمان و سایر سیستم های منصوبه
اخذ تأییدیه نقشه های سامانه اعلام حریق از سازمان آتش نشانی با رعایت مفاد تبصره۱۰
بررسی و نظارت بر تابلوهای برق به لحاظ ایمنی (مطابق با ضوابط سازمان آتش نشانی)